X

Za vaš uređaj je
dostupna aplikacija

latinica  ћирилица
Tvoje lice zvuči poznato
11/11/2019 |  11:55 ⇒ 14:31 | Izvor: SRNA

Žunić: Cilj bošnjačke politike urušavanje Dejtona i jačanje centralizovane BiH

Institucije Republike Srpske, predvođene Narodnom skupštinom imaju obavezu da, koristeći autonomiju, zaštitne mehanizme i nadležnosti priznate Dejtonskim sporazumom insistiraju, na unutrašnjem i međunarodnom planu na njegovom dosljednom sprovođenju, naročito Aneksa četiri, odnosno Ustava BiH, rekao je danas šef Kluba poslanika SNSD-a u parlamentu Srpske Igor Žunić.

Žunić je, obrazlažući u Narodnoj skupštini informaciju o neustavnoj transformaciji dejtonske strukture BiH i uticaju na položaj i prava Republike Srpske, naveo da je taj dokument pregled kontinuiteta planiranog oduzimanja nadležnosti Srpske, te izrazio nadu da će to poslanici prepoznati i zajednički u konstruktivnoj raspravi donijeti adekvatne zaključke u interesu Srpske.

- Uzevši u obzir ustavni položaj i njenu ulogu u formulisanju unutrašnje politike Republike Srpske, ali i spoljne politike BiH, neophodno je da Narodna skupština Srpske u ključnim trenucima pokaže svu snagu i dostigne puno nacionalno jedinstvo o pitanjima od vitalnog interesa za Republiku Srpsku - rekao je Žunić.

On je istakao da na međunarodnom planu Republika Srpska, u skladu sa nadležnostima iz Ustava BiH, mora činiti sve napore da ispravno i istinito izvještava međunarodnu zajednicu i javnost o situaciji u BiH.

- Na unutrašnjem planu, potrebno je pristupiti hitnoj reformi institucija pravosuđa na nivou BiH, budući da njihov sastav, uređenje i način funkcionisanja nisu u skladu sa temeljnim načelom vladavine prava, a i prepreka su daljem napredovanju zemlje prema EU - rekao je Žunić.

Prema njegovim riječima, neophodno je i sprovesti temeljne analize efekata koje je izazvala neustavna transformacija BiH, kako na nivou Republike Srpske, tako i BiH, koja je pretvorena u nezasitu mašineriju neefikasnih i rastrošnih institucija čije je potrebe sve teže podmiriti, bez ozbiljne štete po budžete entiteta, kao osnovnih nosilaca vlasti i najodgovornijih za ekonomski i socijalni položaj stanovništva.

Žunić je naglasio da je, u tom smislu, potrebno razmotriti efektivnost zaključenih međuentitetskih sporazuma koji su doveli do prenošenja određenih nadležnosti na nivo BiH, te preispitati nametnute propise i posljedice njihovog utiskivanja u pravni sistem koji je prinudom konstruisan na nivou BiH.

- Zaštita vladavine prava i očuvanje ustavnog položaja Republike Srpske može se postići samo upornim radom na očuvanju dejtonske strukture, na dobrobit građana koji žive u BiH, učvršćivanjem suvereniteta državne zajednice i njenih entiteta, privrženošću prinicipima Dejtonskog sporazuma, te insistiranjem na zakonitom uspostavljanju i funkcionisanju zajedničkih institucija - naveo je Žunić.

Prema njegovim riječima, potrebno je pristupiti detaljnoj analizi svih međuentitetskih sporazuma koji su predvidjeli ustupanje nadležnosti entiteta institucijama na nivou BiH i izvršiti ocjenu efekata tako izvršenih prenošenja nadležnosti, s ciljem utvrđivanja njihove efikasnosti i funkcionalnosti.

- Zvaničnici i institucije BiH moraju poštovati načelo vladavine prava. Ovo se posebno odnosi na pravosuđe, čiji legitimitet i punovažnost od njega zavise. BiH mora obazbijediti legalnu, legitimnu, efikasnu i odgovornu vlast. To podrazumijeva, prije svega, poštovanje izborne volje građana formiranjem institucija koju čine legitimni predstavnici svakog od konstitutivnih naroda i državotvornih entiteta - rekao je Žunić.

On je ocijenio da BiH institucije moraju biti podvrgnute pažljivoj analizi s ciljem utvrđivanja efikasnosti i opravdanosti njihovog rada, a višak i nepotrebni teret moraju biti eliminisani, što može uključivati smanjenje ili ukidanje budžeta, zaposlenih, agencija i institucija.

Žunić je podsjetio da su međusobna prava i obaveze entiteta uređeni Dejtonskim sporazumom, uključujući Ustav BiH.

- Sporazumi koji u skladu sa Ustavom BiH zaključe dva entiteta, sami po sebi ne predstavljaju amandmane na Ustav BiH, niti ga mogu mijenjati ili dopunjavati. Po osnovu izmišljanja `državnosti BiH` koje nema u Ustavu BiH, entitetima su oduzete brojne nadležnosti i prenesene na BiH. To je dovelo do hipertrofije neustavnih institucija na nivou BiH, koje oduzimaju entitetima neophodna finansijska sredstva za ostvarivanje njihovih ustavnih nadležnosti - podsjetio je Žunić.

On je ponovio da su u godinama nakon Dejtonskog sporazuma, dva entiteta često pod ogromnim pritiskom OHR-a postigla nekoliko političkih sporazuma u kojima su dali saglasnost da BiH vrši dodatne nadležnosti, dodavši da ovi sporazumi moraju biti predmet preispitivanja, posebno u svjetlu daljeg neformiranja Savjeta ministara i nefunkcionalnosti zajedničkog nivoa vlasti u BiH.

- Neformiranje Savjeta ministara više od godinu dana nakon opštih izbora naglašava disfunkcionalnost uprave na nivou BiH. Ustav BiH - Aneks četiri Dejtonskog sporazuma predvidio je potencijal za takvu disfunkcionalnost, te pokušao da na minimum svede štetu koju bi mogla prouzrokovati tako što entitetima povjerava većinu nadležnosti. S tim u vezi, Republika Srpska će možda biti prinuđena da razmotri neophodnost vraćanja nekih nadležnosti koje joj pripadaju po osnovu Ustava BiH i koje su, tokom vremena, nezakonito uzurpirane, s ciljem da ih vrše institucije koje ne poznaje Ustav BiH - rekao je Žunić.

Kao jedan korak ka tom cilju, napomenuo je Žunić, moglo bi biti povlačenje Republike Srpske iz sporazuma iz 2003. godine, kojim su Srpska i Federacija BiH dale saglasnost na prenošenje nadležnosti u oblasti indirektnog oporezivanja sa entiteta na nivo BiH.

- Tim činom, Republika Srpska postupala bi u okviru svojih prava da se povuče iz međuentitetskog sporazuma o prenošenju nadležnosti u oblasti indirektnog oporezivanja. Uprava za indirektno oporezivanje BiH se zloupotrebljava radi kršenja Dejtonskog sporazuma i Ustava tako što se Srpskoj uskraćuju prihodi koji pripadaju njenim građanima - rekao je Žunić.

Žunić je naglasio da neodgovornost u radu institucija i zvaničnika, uključujući aktivnosti koje su nepoštene ili predstavljaju prekoračenje nadležnosti, moraju biti objelodanjene i ispravljene.

- Djelovanje Republike Srpske u predstojećem vremenu mora biti opredjeljenje za povratak dejtonskoj strukturi BiH koja je godinama skrnavljena. Kraj iluzija i zabluda da će bošnjačka strana ikada odustati od svojih planova centralizacije i unitarizacije, suprotno međunarodnom dejtonskom ugovoru, odrediće dalje aktivnosti koje Narodna skupština Republike Srpske treba definisati zaključcima - rekao je Žunić.

On je podsjetio da je u Deklaraciji SDA definisan interes Bošnjaka, a to je centralizacija BiH, jedan glavni grad, reforma policije, ulazak u NATO, stvaranje jedne kulture i jezika.

Žunić smatra da su institucije Republike Srpske dužne da nađu odgovarajući modalitet za analizu rada svih nametnutih institucija i razmatranje efekata prenosa nadležnosti sa Republike Srpske na nivo BiH.

- U okvirima Dejtonskog sporazuma, pravo Republike Srpske, odnosno srpskog naroda na samoopredjeljenje podrazumijeva očuvanje dejtonske strukture, to jest, očuvanje široke autonomije entiteta, ustavom dodijeljenih nadležnosti i propisanih mehanizama zaštite konstitutivnih naroda. S tim u vezi, neophodno je pristupiti preispitivanju propisa nametnutih od visokih predstavnika, te nalaženju načina za vraćanje nadležnosti u skladu sa izvornim tekstom Aneksa četiri Dejtonskog sporazuma - istakao je Žunić.

Povezani vijesti:

Posebna sjednica NSRS o neustavnoj transformaciji dejtonske strukture u BiH

Dodik: Posebna sjednica u funkciji odbrane Srpske