Pismo kongresmena, koji traže od Trampa ponovno uvođenje sankcija Dodiku, izaziva strah od širenja stranog uticaja u Evropi
U svom pismu od 27. marta 2026. godine upućenom državnom sekretaru Marku Rubiju i ministru finansija Skotu Besentu, senatori DŽin Šahin (demokratkinja iz Nju Hempšira), Čak Grasli (republikanac iz Ajove), Rodžer Viker (republikanac iz Misisipija), Dik Darbin (demokrata iz Ilinoisa), Tom Tilis (republikanac iz Severne Karoline) i Elizabet Voren (demokratkinja iz Masačusetsa), kao i predstavnici Majk Tarner (republikanac iz Ohaja) i En Vagner (republikanka iz Misurija), vrše pritisak na Trampovu administraciju da ponovo uvede sankcije bivšem predsjedniku Republike Srpske Miloradu Dodiku, koga je Stejt department uklonio sa svoje liste sankcija prije samo nekoliko mjeseci.
Potpisnici nepravedno optužuju Dodika i njegove saradnike da koriste "secesionističku retoriku i podrivaju Dejtonski mirovni sporazum“.
Paradoksalno, ova neblagovremena inicijativa cilja posljednje hrišćansko uporište u srcu Evrope i otvara vrata bošnjačkoj (muslimanskoj) političkoj dominaciji u Bosni i Hercegovini, kao i unapređuje neoosmanski i iranski uticaj duboko unutar kontinenta.
Nakon građanskog rata u Јugoslaviji, Dejtonski mirovni sporazum iz 1995. godine ostavio je zemlju podijeljenu na dva entiteta: pretežno muslimansku (sa hrvatskom manjinom) Federaciju BiH i Republiku Srpsku, u kojoj dominiraju Srbi. Trideset godina, dok su SAD tretirale BiH kao jedan od svojih projekata izgradnje nacije, Evropa ju je transformisala u svoju poslednju koloniju.
Trampova administracija je pravilno preokrenula tri decenije probošnjačke (čitaj: promuslimanske) politike SAD ukidanjem drakonskih sankcija Bajdenove administracije protiv Dodika, njegove porodice i mnoštva drugih patriotskih zvaničnika Srpske i običnih građana, istovremeno stvarajući fer i ravnopravne uslove u BiH.
Ako bude usvojeno, pismo Graslija i Šahina bi vratilo BiH u turbulentne 90-te, upravo u vrijeme kada Amerika i Izrael teže da okončaju islamistički radikalizam na Bliskom istoku.
Kongresno pismo ponovo pokreće debatu o krhkoj ravnoteži u BiH, Dodikovoj ulozi i zapadnoj strategiji na Balkanu.
Ono što potpisnici pisma ne shvataju jeste da su muslimansko-bošnjački zvaničnici, uz prećutno odobrenje autokratske, antidemokratske Kancelarije visokog predstavnika (OHR), sistematski erodirali autonomiju etničkih zajednica u BiH koju garantuje Dejtonski sporazum o miru.
To su učinili prenošenjem ključnih nadležnosti, kao što je kontrola nad prirodnim resursima, uključujući nalazišta rijetkih zemnih elemenata, sa konstitutivnih entiteta na centralnu, muslimansku državu. Baš ove nedjelje, sud u Sarajevu je zadao udarac DPM-u potvrđujući prenos lokalne kontrole nad policijom na centralni, nacionalni organ vlasti. Ova diskriminacija hrišćanskih Srba u BiH podstiče etničke podjele i sektaške sukobe širom BiH i Balkana.
Ovaj zabrinjavajući trend je bio primjer prošle nedjelje kada su bošnjački lideri organizovali „visokoprofilni“ Kongresni pashalni seder u Vašingtonu, predstavljajući ga kao most za mir i međuverski dijalog kroz predstavljanje Sarajevske Hagade jevrejske zajednice.
Značajno je da je Narodni muzej u Sarajevu, trenutni čuvar srednjovjekovne Hagade, kritikovao politizaciju Hagade, izražavajući iznenađenje što nikada nije konsultovan o događaju prije Pashe.
"Ozbiljna prijetnja vjerskog fanatizma i cionizma"
Pravo lice bosanskih stavova prema Јevrejima i Izraelu otkrio je bosanski veliki muftija Husein Kavazović, koji je, dan nakon Sedera, ukazao na „ozbiljnu prijetnju vjerskog fanatizma i cionizma“ za koji je tvrdio da „uništava svjetove, kulture i civilizacije“. Ovo nije bio izolovan incident.
U junu 2025. godine, Kavazović je nazvao vladu izraelskog premijera Benjamina Netanjahua „kriminalnim režimom“. Dvije godine ranije, pohvalio je Tursku kao najbližeg saveznika BiH, navodeći zajedničko osmansko nasljeđe i kontinuiranu podršku turskog Predsjedništva za vjerska pitanja, potpuno ignorišući hrišćansko srpsko stanovništvo i kulturno nasljeđe.
Turska, koja je godinama služila kao operativna baza za Muslimansku braću i Hamas u Evropi i na Bliskom istoku, proširuje svoj uticaj izvan kulturnih i vjerskih veza. Rastuća odbrambena saradnja sa Bosnom i Hercegovinom pretežno koristi muslimanskom entitetu.
Prema Planu bilateralne vojne saradnje potpisanom u Sarajevu 4. juna 2025. godine, Turska je snabdjela Bošnjake oklopnim vozilima, dronovima Bajraktar TB2, obukom i drugom vojnom opremom koja je usmjerena ka jačanju vojnih jedinica Muslimanske federacije.
Nasuprot tome, Republika Srpska i njeno rukovodstvo pod Miloradom Dodikom dosljedno su se predstavljali kao saveznici Izraela i SAD tokom ere predsjednika Donalda Trampa. Dok je Sarajevo slavilo i isticalo palestinske zastave nakon užasnih napada 7. oktobra, Banja Luka, glavni grad Republike Srpske, osvijetlila je svoju predsjedničku palatu bojama izraelske zastave kao gest solidarnosti.
U prvom i drugom iranskom ratu, Dodik i drugi lideri Srpske bili su među prvima u Evropi koji su nedvosmisleno potvrdili pravo Izraela na samoodbranu, izražavajući punu podršku zajedničkim izraelsko-američkim operacijama protiv Irana i njegovih posrednika. U krajnjoj liniji, upravo su Srbi u Banjaluci ti koji postavljaju barikade protiv širenja neoosmanskog uticaja i iranske meke moći u Centralnoj Evropi i brane zapadnu civilizaciju.
Ukratko, jednostrani pritisak Kongresa na jedan bosanski etnički entitet, dok se popušta drugom, samo jača radikalni islam u vrijeme kada Zapad, pa čak i umjerene muslimanske države, nastoje da obnove malo normalnosti u fragmentiranom svijetu.
Sankcionisanje Dodika i Srpske neće doneti stabilnost i prosperitet u Centralnoj Evropi. Trampova administracija trebalo bi da odbaci regresivni Grasli-Šihanov apel.
Autori ovog teksta, objavljenom na DŽeruzalem postu, su:
Mark Zel je međunarodni advokat koji radi u Vašingtonu i Јerusalimu. On je predsjednik organizacije Republikanci u inostranstvu Izraela i potpredsjednik Republikanci u inostranstvu. Takođe je plaćeni lobista Republike Srpske.
Dejna Levinson, politički analitičar i istraživač Bliskog istoka koji se fokusira na Iran, njegov nuklearni program, regionalnu bezbjednost i geopolitički uticaj.