Gradnja putne infrastrukture - prilika za povezivanje građevinskog sektora regije
BiH trenutno ima oko 250 kilometara autoputeva, ali još uvijek nema potpuno povezan sistem sa glavnim evropskim koridorima. U toku je izgradnja više novih dionica, pri čemu značajan dio radova izvode domaće kompanije.
Kompanija Integral Inženjering, jedan od regionalnih lidera u putnoj infrastrukturi, trenutno radi na izgradnji dionice autoputa na Koridoru 5C , od mosta Rudanka do tunela Putnikovo brdo 2, poznatijem kao obilaznica oko Doboja, autoput Rača – Bijeljina, kao i treću fazu brze ceste u Hrvatskoj od Okučana do granice sa BiH.
Iz kompanije ističu da su najveći izazovi eksproprijacija zemljišta, koordinacija brojnih učesnika i organizacija radova.
- Realizacija ovako velikih projekata donosi i velike izazove: svaki projekat je individualan, rješenja se ne mogu “prepisati“, uključeno je mnogo subjekata, više nivoa vlasti i lokalnih zajednica. Česti su problemi sa eksproprijacijom, ukupnim planiranjem, organizovanjem mehanizacije. Često takvi projekti uključuju i po 200 ili 300 različitih pravnih lica, što je veliki izazov za izvođače, treba mobilizovati i okupiti pravi tim, podizvođače, partnere - kazao je Nikola Radovanović, izvršni direktor “Integral inženjeringa“ za marketing.
Kompanije koje imaju manje kapacitete od Itegrala , šansu vide u povezivanju. Direktor, vlasnik i osnivač jedne od najvećih građevinskih kompanija u BiH “Hering dd“ iz Širokog Brijega Ladislav Bevanda, smatra da bez snažnijeg regionalnog povezivanja građevinskih kompanija domaći građevinski sektor teško može ravnopravno konkurisati velikim međunarodnim korporacijama na navjećim infrastrukturnim projektima.
- Razdijeljenost tržišta i relativno mali izvođači smanjuju potencijal za učešće u velikim projektima. Zbog toga velike međunarodne koroporacije preuzimaju najvažnije poslove, dok domaće kompanije često ostaju u ulozi podizvođača. Regionalnim povezivanjem mogli bismo nastupati kao nosioci projekata i postati konkurentni velikim svjetskim kompanijama -naglasio je Bevanda.
O ovoj temi govoriće i na Regionalnoj građevinskoj i infrastrukturnoj konfeneciji “Trebinje 2026 - Gradimo region“ koja će biti održana 18. i 19. juna u Trebinju.
Kao primjer uspješne saradnje naveden je konzorcijum kompanija iz BiH i Crne Gore koji je dobio posao vrijedan više od 196 miliona evra na izgradnji obilaznice oko Budve.
Najavljena je i izgradnja dionice Јadransko-jonskog autoputa kroz Hercegovinu, od Stoca preko Trebinja do granice sa Crnom Gorom. Očekuje se da će i domaće kompanije imati priliku da učestvuju u ovom velikom infrastrukturnom projektu.
Učešće na konferenciji su najavili predstavnici više od stotinu kompanija, predstavnici vlada, gradova, bankarskog sektora, privrede i biće to prvi put u Republici Srpskoj da se na jednom mjestu okupe svi relevantni faktori iz oblasti građevinsarstva, infrastrukture i prostornog planiranja.