Oslobađanjem Čalušića peru se pripadnici HVO-a od zločina nad Srbima
- Јoš jedna sramna odluka suda i tužilaštva u Odžaku i Orašju. Pranje pripadnika HVO-a kroz oslobađajuće presude. Ovo je peta oslobađajuća presuda Kantonalnog suda u Odžaku - napominju iz ovog udruženja.
Bivši srpski logoraši podsjećaju da je Čalušić bio pripadnik Vojne policije 102. brigade HVO-a i da je zlostavljao Srbe iz Gornjeg Svilaja koji su ostali kod svojih kuća.
- Hapsio je te Srbe i tukao ih tu u selu. Kasnije su ih zatvorili u logoru u fabrici `Strolit`. Silovao je u logoru. Dolazio je u logor u Osnovnu školu kada je izveo logoraša Nedeljka Bumbić koji je ubijen - ističu iz Udruženja "Odžak `92".
Napominju da su posmrtni ostaci Bumbića pronađeni 12. jula u centru Novog Grada kada se HVO povlačio pred Vojskom Republike Srpske koja je oslobodila ovo selo u opštini Odžak.
- Oslobađanjem Čalušića nastavljeno je sramno ponižavanje Srba sa područja opštine Odžak. Više puta samo upozoravali o pogubnoj podjeli rada sudova i tužilštva za ratne zločine na području Odžaka i Orašja - naglašavaju iz Udruženja logoraša.
Iz Udruženja pitaju zašto se predmeti koji se tiču zločina nad Srbima u Posavini, konkretno u Odžaku, prepušteni kantonalnim sudu i tužilaštvu u Odžaku i Orašju, a nije Doboju iako je nekadašnji dobojski Centar javne bezbjednosti vodio kompletne itrage.
Kantonalni sud u Odžaku je prvostepenom presudom oslobodio Јuru Čalušića optužbi za ratni zločin protiv civilnog stanovništva počinjen tokom 1992. godine u Odžaku.
Čalušić je oslobođen optužbi da je u svojstvu vojnog policajca Hrvatskog vijeća obrane u Odžaku 12. maja 1992. godine ispred mjesnog Doma u Gornjem Svilaju prijetio i tukao četiri osobe srpske nacionalnosti.
Prvostepenom presudom je oslobođen krivice da je tokom druge polovine maja 1992. u Odžaku, u prostorijama prijeratne fabrike "Strolit", gdje su se nalazili civili srpske nacionalnosti protivpravno lišeni slobode, u više navrata prilazio jednoj osobi, koju je udarao rukama, kundakom puške i nogama po tijelu.
O učešću u zlostavljanju srpskih civila govorili su brojni svjedoci, preživjeli te torture, a izjave su dali pripadnicima tadašnjeg Centra javne bezbjednosti Doboj. Јedan od tih svjedoka je u izjavi od 28. aprila 1994. godine pominjao Čalušića kao jednog od stražara koji su tukli srpske zatočenike koje su vozili na razmjenu.
Govorio je o 4. julu, navodeći da "mu se čini" da je bilo tog datuma, da su vođeni u razmjenu i da su taj dan gotovo svi zvjerski pretučeni "od strane veće grupe ustaša koju su pozvali sprovodnici razmjene" i omogućili da ih nesmetano tuku.
- Isti dan od 17.00 do 19.30 časova kada smo napustili Đakovo autobusi su zaustavljeni u jednoj šumi gdje smo opet izvođeni iz autobusa i gdje su nas tukli stražari koji su nas sprovodili, a od kojih znam Јuru Čaušića zvani `Vauga`, izvjesnog `Hamu` iz Odžaka, kao i drugi stražari kojima se ne mogu sjetiti ime - naveo je svjedok.
Јuro Čalušić je jedan od 21 pripadnika HVO-a protiv kojih je Centar službi bezbjednosti iz Doboja 14. septembra 1992. godine podnio Vojnom tužilaštvu u Bijeljini krivičnu prijavu zbog sumnje da su počinili ratni zločin protiv civilnog stanovništva.
Kako je navedeno u krivičnoj prijavi, oni su od maja do avgusta 1992. godine kao pripadnici 102. brigade HVO-a vodili ratna dejstva na teritoriji opštine Odžak protiv jedinica oružanih snaga Republike Srpske.
Dodaje se da su pored toga svi bili pripadnici specijalne jedinice HVO-a pod nazivom "Vatreni konji" u okviru koje su vršili ratne zločine nad civilnim stanovništvom, te uništavali civilne i vjerske objekte.
- Svi prijavljeni su, prije svega, vršili grupno silovanje žena srpske nacionalnosti koje je bilo praćeno veoma teškim fizičkim maltretiranjem, zlostavljanjem i tome slično - piše u krivičnoj prijavi u kojoj su navedena i imena žena koje su bile njihove žrtve.
Pored toga, oni su kao pripadnici "Vatrenih konja" u toku maja, juna i jula, dolazili povremeno u koncentracione logore u Odžaku i tadašnjem Bosanskom Brodu gdje su se nalazila lica srpske nacionalnosti.
Prilikom tih dolazaka, kako je navedeno u prijavi, neprestano su tukli civile zatočene u koncentracionim logorima i na najbrutalniji način ih fizički maltretirali. Kao posljedica mučenja i iživljavanja osam srpskih zatočenika je podleglo povredama.
Takođe, zapalili su više kuća u Svilaju, Donjoj Dubici, Novom Gradi i Trnjanima, opština Odžak. Sve kuće su bile vlasništvo žitelja srpske nacionalnisti.
Naveden je i primjer da su u junu 1992. godine u kući Višnje Đaković zaključali 16 lica, uglavnom žena i djece, nakon čega su kuću zapalili, a zatočeni su uspjeli da se spasu tako što su pobjegli kroz prozor.
Pored toga su u Vrbovačkom Lipiku u opštini Odžak, nakon što su vezali jedan bračni par srpske nacionalnosti, sumnjajući da posjeduju oružje stavili su oko njih slamu i zapalili je da bi ih natjerali da priznaju.
Kada je vatra zahvatila zavezane supružnike, dozvolili su im da se sklone sa mjesta požara. Nakon toga su muža pretukli, a njegovu suprugu silovali.
Takođe je ukazano da su pripadnici "Vatrenih konja", među kojima je i Čalušić, u junu 1992. godine zapali su crkvu u Gnionici opština Odžak.
Nakon što je Čalušić svega oslobođen, u obrazloženju prvostepene presude Sudsko vijeće je navelo da se činjenični opis optužnice u osnovi zasnivao na "iskazima samih oštećenih, ali da njihovi iskazi u ovom predmetu nisu potkrepljivani nikakvim drugim dokazima, svjedocima očevicima ili drugim kontrolnim činjenicama".
- Izaostalo je precizno ili bilo kakve sumnje lišeno direktno prepoznavanje i identifikovanje optuženog kao izvršitelja radnji - navodi se, između ostalog, u obrazloženju presude.
Presuda Čalušiću nije konačna i na nju postoji pravo žalbe Vrhovnom sudu FBiH.