Atina i Sofija razmijenile istorijske artefakte (VIDEO)
Svečanost predaje održana je danas u Muzeju vizantijske kulture u Solunu, a prisustvovali su grčki premijer Kirijakos Micotakis i bugarski premijer Rumen Radev.
Sporazum su potpisali ministri kulture dvije zemlje, Lina Mendoni iz Grčke i Evtim Milošev iz Bugarske.
Artefakti koji su vraćeni Grčkoj uklonjeni su 1917. godine, tokom Prvog svjetskog rata, a potom su čuvani ili izloženi u bugarskom Nacionalnom istorijskom muzeju u Sofiji.
Potiču iz manastira Panagija Eikosifonisa, manastira Timios Prodromos u Seru i Mitropolije Ser i Nigrita u sjevernoj Grčkoj.
- Spomenici se ne mogu tretirati kao ratni plijen - rekao je Micotakis tokom ceremonije.
On je naveo da je sporazum više od kulturne razmjene, rekavši da postavlja temelje za dublju saradnju između dvije zemlje i izrazio nadu da će dovesti do vraćanja dodatnih kulturnih predmeta.
Micotakis je rekao da Grčka, takođe, ispunjava svoj dio sporazuma vraćanjem Bugarskoj posmrtnih ostataka identifikovanih kao ostaci cara Samuila, koji je vladao Prvim bugarskim carstvom od 997. do 1014. godine, zajedno sa antropološkim materijalom iz četiri sarkofaga iskopana u Bazilici Svetog Ahilija na ostrvu Sveti Ahil u grčkoj Prespanskoj oblasti.
Posmrtne ostatke je 1965. godine iskopao arheolog Nikolaos Mucopulos i posljednjih godina su čuvani u Muzeju vizantijske kulture.
- Grčka država je decenijama čuvala i sačuvala ove spomenike i sada se vraćaju bugarskom narodu, kako bi im se odalo poštovanje u vašoj zemlji na način koji smatrate najprikladnijim - rekao je Micotakis Radevu.
On je napomenuo da su sporazumom okončani pregovori koji su započeli prije gotovo pet decenija, a prvi razgovori su održani 1970-ih između tadašnjeg grčkog premijera Konstantinosa Karamanlisa i bugarskog komunističkog lidera Todora Živkova.
- Trebalo je vremena, a prije svega političke volje i odlučnosti da se prevaziđu prepreke iz prošlosti - rekao je Micotakis.
On se osvrnuo i na dugogodišnju grčku kampanju za vraćanje skulptura Partenona iz Britanskog muzeja, rekavši da je došlo vrijeme za pravdu.
Sporazum upotpunjuje memorandum o razumijevanju koji su nedavno potpisali ministri kulture dvije zemlje nakon višegodišnjih pregovora koje je vodilo grčko Ministarstvo kulture.
Vraćeni grčki artefakti izloženi su u Muzeju vizantijske kulture u Solunu do 5. novembra, a zatim će biti zvanično predati manastirima i eparhiji iz kojih su uklonjeni prije više od jednog vijeka.